Thred

AI in de accountancy: wat werkt vandaag in de samenstelpraktijk

Manoj Tutika · Gepubliceerd 16 november 2026 · Laatst gecontroleerd 16 november 2026

Werk je hier zelf aan? Praat met Mark, onze medeoprichter. We lossen het graag samen met je op.

Plan een demo

Wat kan AI vandaag echt in de samenstelpraktijk?

Het meeste tijd in een samenstelopdracht gaat niet naar het oordeel, maar naar alles daarvoor. Bankregels nalopen, tussenrekeningen uitzoeken, btw-codes controleren, afschrijvingen bijwerken, vragen aan de klant verzamelen. Precies dat werk kan AI in 2026 overnemen, omdat het herhaalbaar is, in de boekhouding staat en tegen regels te toetsen is.

Wat AI niet overneemt, is de verantwoordelijkheid. De NBA en NOREA zeggen het in hun AI-leidraad 2: AI Toegepast van 4 juni 2026 letterlijk: de AI-toepassingen zijn ter ondersteuning van de accountant, die zelf de verantwoordelijkheid behoudt. Dat is ook de bruikbare grens voor je kantoor. Laat AI het voorwerk doen, en laat elk resultaat herleidbaar zijn tot de boekhouding, zodat jij of je team het in een paar seconden kunt controleren.

De vraag is dus niet of AI een accountant vervangt. De vraag is welk deel van het voorwerk je nog met de hand doet, terwijl een agent het elke week voor al je klanten kan doen.

Welke taken lenen zich er nu al voor?

Niet elke taak is even rijp. Hoe meer de taak in de boekhouding zelf te controleren is, hoe beter AI het doet. Hoe meer een taak afhangt van kennis die alleen in het hoofd van de klant zit, hoe vaker de agent een vraag teruggeeft in plaats van een antwoord.

Taken in de samenstelpraktijk en wat AI er vandaag mee doet
TaakWat de agent doetWat jij doet
Tussenrekeningen en vraagpostenZoekt elk saldo uit, met de oudste open post en de leeftijdBeslist over de posten die de agent niet kan verklaren
Btw-codes controlerenToetst elke inkoop en verkoop aan land en btw-nummer van de relatie, signaleert verlegging die ontbreektKeurt de correctieboeking goed
Dubbele boekingenVindt dezelfde factuur twee keer, ook als een bankafschrift in twee dagboeken is ingelezenLaat er één staan
AfschrijvingenBoekt de afschrijving over de periode en houdt de activakaart bijControleert de levensduur en restwaarde bij nieuwe activa
Cijferbeoordeling voor het samensteloverlegVergelijkt met vorige periodes en markeert afwijkingen boven jouw drempelBespreekt de verklaring met de klant
Vragen aan de klantSchrijft per klant de openstaande vragen uit, kort en concreetStuurt ze, of past ze aan

De NBA-leidraad noemt in paragraaf 3.11 (samenstellen van de jaarrekening) vergelijkbare toepassingen: cijferbeoordelingen met vooraf ingestelde drempels, bijvoorbeeld een afwijking van meer dan 20%, en analyses op consistentie in de verwerking van kasmutaties, btw-tarieven en afgrenzing.

Wat is het verschil tussen een chatbot en een agent?

Een chatbot beantwoordt een vraag over tekst die je erin plakt. Een agent werkt zelf in de administratie. Hij leest de journaalposten, de relaties en de btw-codes rechtstreeks uit het boekhoudpakket, voert een reeks controles uit en legt vast wat hij heeft gecontroleerd en wat hij vond.

Voor een kantoor maakt dat drie dingen uit.

  • Je hoeft geen klantdata te kopiëren naar een openbaar AI-model. De agent werkt in een afgeschermde omgeving op de koppeling die je zelf hebt gemaakt.
  • Het werk loopt op schema. Elke maandag, of op de vijfde werkdag na de periode, voor alle klanten tegelijk.
  • Elke bevinding verwijst naar de boekingen waar het om gaat. Dat is wat de leidraad vraagt: uitkomsten die verifieerbaar zijn en een vastlegging die herleidbaar is.

Wat zeggen de NBA en SRA over AI?

De NBA heeft twee leidraden. AI in Control (2024) gaat over het beheersen van AI-systemen. AI-leidraad 2 (juni 2026, met NOREA) gaat over toepassing en richt zich nadrukkelijk ook op mkb-accountants. De kern is dat validatie en menselijk oordeel de basis blijven, dat black box-AI niet te verantwoorden is, en dat cliënt- en persoonsdata niet zomaar in publieke AI-modellen zoals de gratis versies van ChatGPT en Gemini mag.

SRA publiceerde in 2026 een reeks van vier whitepapers over AI. Het laatste deel, AI in beleid (24 juli 2026), behandelt onder meer de AI-verordening, de DPIA, shadow AI, een stappenplan naar AI-beleid en vragen die je aan een leverancier stelt. Een praktijkhandreiking met voorbeelden is aangekondigd.

Wat dat voor je kantoor betekent, werken we uit in AI in je accountantskantoor invoeren: beroepsregels, privacy en wat je vastlegt.

Hoe begin je zonder je kwaliteit te riskeren?

  1. Kies één terugkerende controle die je team nu met de hand doet, bijvoorbeeld de wekelijkse controle op tussenrekeningen en btw-codes.
  2. Laat de agent eerst alleen lezen. Vergelijk vier weken lang zijn bevindingen met wat je team zelf vindt.
  3. Schrijf je kantoorregels op in gewone taal: welke drempel, welke rekeningen, wat je wilt zien en wat niet. Een agent volgt die regels letterlijk.
  4. Zet schrijven pas aan per klant, en laat elke boeking eerst goedkeuren.
  5. Leg in het dossier vast welke controle de agent deed en wie de uitkomst beoordeelde.

Kantoren die zo beginnen, zien na een maand waar de agent sterker is dan een handmatige steekproef, en waar hij nog een mens nodig heeft. Dat inzicht is meer waard dan een demo.

Wat doen de agents van Thred met dit werk?

Thred is een team van AI-agents dat het terugkerende financewerk overneemt, in het boekhoudpakket dat je al gebruikt. Voor accountantskantoren werkt het vanuit één portaal op de Exact Online-administraties van al je klanten, met agents voor Xero en Moneybird ernaast.

De Bookkeeping Quality-agent loopt elke week per klant de nieuwe boekingen na op negen soorten fouten, van tussenrekeningen en dubbele facturen tot btw-codes, privé-uitgaven en afgesloten periodes. De afsluit-agent voert per klant de periodeafsluiting uit en markeert elk punt als akkoord, voor jou of niet akkoord, met het bewijs erbij. Correcties komen als boeking die je goedkeurt. Per klant bepaal je of agents alleen lezen of ook schrijven.

Daarachter staat het volledige team. The Bookkeeper houdt de boekhouding bij, The Accountant sluit de boeken en bereidt aangiften voor, The Analyst legt de cijfers uit, en The Collector en The Payer nemen debiteuren en crediteuren over. Zo groeit je kantoor zonder dat het voorwerk meegroeit. Lees verder op de pagina voor accountantskantoren.

Veelgestelde vragen

Gaat AI accountants vervangen?

Nee. AI neemt het voorwerk over, zoals aansluiten, nalopen en signaleren. Het professionele oordeel, het advies en het aftekenen blijven bij de accountant. De NBA-leidraad AI Toegepast zegt expliciet dat de accountant de verantwoordelijkheid behoudt.

Welke AI-tools gebruiken accountants?

Kantoren gebruiken meestal een combinatie: een zakelijke chatbot voor vaktechniek en teksten, de AI-functies in het boekhoudpakket van de klant, en agents die over alle administraties heen het terugkerende voorwerk doen. Het verschil zit in of de tool in de administratie zelf werkt en over al je klanten tegelijk.

Mag ik klantgegevens in ChatGPT zetten?

Niet in de gratis versie. De NBA-leidraad noemt de gratis versies van ChatGPT en Gemini expliciet als plek waar cliënt- en persoonsdata niet hoort. Gebruik een afgeschermde omgeving met een verwerkersovereenkomst.

Wat zegt de NBA over AI?

De NBA heeft de leidraad AI in Control (2024) en, samen met NOREA, de AI-leidraad 2: AI Toegepast (juni 2026). De kern is validatie en menselijk oordeel, geen black box-AI, vertrouwelijkheid van cliëntdata en vastlegging van hoe je AI-uitkomsten hebt beoordeeld.

Hoe begin ik met AI in mijn kantoor?

Kies één terugkerende controle, laat een agent die vier weken alleen-lezen naast je team uitvoeren en vergelijk de uitkomsten. Schrijf je kantoorregels in gewone taal op, zet schrijven pas per klant aan en leg in het dossier vast wat de agent deed.

Is er een cursus AI voor accountants?

De NBA en SRA organiseren bijeenkomsten en publiceren leidraden en whitepapers over AI. Voor het werken met agents leer je het meest door een proef op je eigen klanten, met je eigen kantoorregels.

Bronnen

  1. NBA en NOREA, AI-leidraad 2: AI Toegepast (4 juni 2026)
  2. Accountant.nl, NBA en NOREA publiceren nieuwe leidraad voor AI-toepassing (5 juni 2026)
  3. NBA, Leidraad AI in Control (2024)
  4. SRA, Whitepaper AI: in beleid (24 juli 2026)

Lees verder

Waar Thred helpt

Accountantskantoren

Maak je kantoor efficiënter met AI, zodat je meer tijd hebt voor relaties, nieuwe klanten en advieswerk.

Finance, geregeld.

Plan een demo, of laat je nummer achter en we bellen je terug.

Plan een demo