Thred

Afschrijvingen in Exact Online: vaste activa vastleggen en automatisch afschrijven

Manoj Tutika · Gepubliceerd 16 november 2026 · Laatst gecontroleerd 16 november 2026

Werk je hier zelf aan? Praat met Mark, onze medeoprichter. We lossen het graag samen met je op.

Plan een demo

Hoe werken afschrijvingen in Exact Online?

Koop je een machine van € 60.000, dan zijn dat niet in één keer kosten. Je zet de machine op de balans als vast activum en verdeelt de kosten over de jaren dat je haar gebruikt. Dat verdelen is afschrijven. In Exact Online doe je dat in twee stappen. Eerst leg je het activum vast, daarna boek je per periode de afschrijving.

Volgens de prijspagina van Exact (gecontroleerd 16 november 2026) zit de vaste activa administratie in Exact Online Boekhouden vanaf het Plus-pakket. Met Essentials houd je je activa buiten Exact bij, in een staat in Excel, en boek je de afschrijving als memoriaalboeking.

Hoe leg je een vast activum vast?

  1. Boek de aanschaf. De inkoopfactuur van de machine boek je op de balansrekening voor machines en installaties, niet op een kostenrekening.
  2. Maak het activum aan. Leg in de vaste activa van Exact de omschrijving, de aanschafdatum, de aanschafwaarde en de restwaarde vast.
  3. Kies levensduur en methode. Bijvoorbeeld lineair over 60 maanden. De levensduur volgt de verwachte gebruiksduur, fiscaal binnen de maximale percentages.
  4. Koppel de grootboekrekeningen. De balansrekening voor de aanschafwaarde, de rekening voor cumulatieve afschrijving en de kostenrekening voor afschrijvingen.
  5. Koppel de aanschafregel aan het activum. Zo is de kaart herleidbaar tot de inkoopfactuur.
  6. Boek de afschrijving per periode. Elke maand of elk jaar, afschrijvingskosten debet en cumulatieve afschrijving credit.
  7. Controleer bij de maandafsluiting. De boekwaarde op de activakaarten is gelijk aan het saldo van de balansrekeningen. Dat hoort bij elke maandafsluiting in Exact Online.

Welke fiscale regels gelden er?

Fiscale afschrijvingsregels voor ondernemers (volgens Ondernemersplein en Business.gov.nl)
OnderwerpRegel
Kleine aankopenOnder € 450 per bedrijfsmiddel mag je direct als kosten nemen
Bedrijfsmiddelen algemeenMaximaal 20% van de aanschafwaarde per jaar, dus minimaal vijf jaar
GoodwillMaximaal 10% per jaar
RestwaardeJe schrijft niet verder af dan de restwaarde
GrondNiet afschrijven
GebouwenAparte regels, afhankelijk van gebruik en bodemwaarde

Commercieel, in je jaarrekening en managementrapportage, schrijf je af over de werkelijke gebruiksduur. Een laptop gaat vaak drie jaar mee. Fiscaal moet je die dan over minimaal vijf jaar afschrijven, tenzij er een uitzondering geldt. Leg die verschillen bewust vast en laat de fiscale kant door je accountant toetsen.

Hoe ziet een rekenvoorbeeld eruit?

Een productiebedrijf koopt op 1 april 2026 een snijmachine voor € 60.000. De verwachte restwaarde na vijf jaar is € 6.000. Het bedrijf schrijft lineair af over 60 maanden.

Afschrijving snijmachine, lineair over 60 maanden
OnderdeelBerekeningBedrag
Af te schrijven bedrag€ 60.000 min € 6.000€ 54.000
Afschrijving per jaar€ 54.000 gedeeld door 5€ 10.800
Afschrijving per maand€ 10.800 gedeeld door 12€ 900
Afschrijving in 20269 maanden x € 900€ 8.100
Boekwaarde 31 december 2026€ 60.000 min € 8.100€ 51.900

Elke maand boek je dan € 900 afschrijvingskosten debet en € 900 cumulatieve afschrijving machines credit. Fiscaal zit je met € 10.800 per jaar binnen de grens van 20% van € 60.000, dus € 12.000.

Wat doe je met afschrijvingen bij de jaarafsluiting?

Aan het eind van het boekjaar loop je de activastaat volledig na. Staan alle investeringen van dit jaar erop, met de juiste startdatum? Zijn verkochte en afgedankte activa afgeboekt, met de boekwinst of het boekverlies op de juiste rekening? Sluit de totale boekwaarde aan op de balans? Dat is ook het moment om de levensduur te herzien. Een machine die na drie jaar al vervangen moet worden, schrijf je vanaf nu sneller af. De volledige volgorde staat in jaarafsluiting in Exact Online.

Houd ook de fiscale kant apart bij als die afwijkt van de commerciële. Kies je commercieel voor drie jaar en fiscaal voor vijf, dan ontstaat er een verschil tussen de commerciële en de fiscale boekwaarde. Dat verschil komt terug in de aangifte vennootschapsbelasting en soms als latentie in de jaarrekening. Een staat per activum met beide boekwaarden voorkomt zoekwerk in mei, als de jaarrekening gemaakt wordt.

Wat gaat er vaak mis?

  • Investeringen op een kostenrekening. Een inkoopfactuur van € 3.800 voor een server wordt als kosten geboekt in plaats van als activum. De winst van die maand is te laag, de jaren erna te hoog.
  • Activakaart en grootboek lopen uiteen. De afschrijving is geboekt als memoriaalboeking, maar de kaart is niet bijgewerkt. Bij de jaarafsluiting klopt de activastaat niet met de balans. Hoe je een memoriaalboeking terugdraait of corrigeert, lees je in memoriaalboeking in Exact Online.
  • Vergeten afschrijvingen. Bij maandrapportage valt het pas op als het resultaat een maand onverklaarbaar hoog is.
  • Verkochte of afgedankte activa staan er nog. De machine is weg, maar staat nog op de balans en wordt verder afgeschreven.

Wat doen de agents van Thred met afschrijvingen in Exact Online?

Thred werkt rechtstreeks in Exact Online, met synchronisatie in twee richtingen. Je kunt in de chat vragen een activum aan te maken of te wijzigen. De agent maakt de activakaart aan of werkt haar bij, koppelt de aanschafregel uit de inkoopfactuur aan het activum en boekt de periodieke afschrijving. De afschrijving komt als journaalpost in Exact en de activakaart wordt in dezelfde stap bijgewerkt, zodat kaart en grootboek gelijk blijven. Je hoeft het afschrijvingsscherm van Exact daarvoor niet te openen.

Elke schrijfactie verschijnt eerst als voorstel dat je goedkeurt, met de bedragen en de grootboekrekeningen erbij. Wil je dat de maandelijkse afschrijving voortaan zonder vraag wordt geboekt, dan stel je daar een regel voor in. Het verkopen van een activum en het heropenen van een afgesloten periode doe je nog in de schermen van Exact zelf.

In het team van Thred ziet The Bookkeeper ook de investering die op een kostenrekening is beland. Hij herkent een inkoopfactuur van € 3.800 voor een server, stelt voor die als activum te boeken en zet de afschrijving erbij. The Accountant controleert bij de maand- en jaarafsluiting of de activastaat aansluit op de balans. Hoe Thred zich verhoudt tot de eigen agents van Exact, lees je in Thred of de AI-agents van Exact Online.

Voor accountantskantoren werkt dit over alle klantadministraties heen; zie Thred voor accountantskantoren.

Veelgestelde vragen

Hoe boek je afschrijvingen in Exact Online?

Je legt het activum vast met aanschafwaarde, restwaarde, startdatum, levensduur en methode, en koppelt het aan de juiste grootboekrekeningen. Daarna boek je per periode de afschrijving, via de afschrijvingsfunctie van Exact of als memoriaalboeking met afschrijvingskosten debet en cumulatieve afschrijving credit.

In welk pakket van Exact Online zit vaste activa?

Volgens de prijspagina van Exact (gecontroleerd 16 november 2026) zit de vaste activa administratie in Exact Online Boekhouden vanaf het Plus-pakket. In Essentials is die niet inbegrepen.

Hoeveel mag je per jaar afschrijven?

Fiscaal maximaal 20% van de aanschafwaarde per jaar voor de meeste bedrijfsmiddelen, dus over minimaal vijf jaar. Voor goodwill is dat maximaal 10% per jaar. Voor gebouwen gelden aparte regels. Commercieel schrijf je af over de verwachte gebruiksduur.

Vanaf welk bedrag moet je afschrijven?

Een bedrijfsmiddel van minder dan € 450 mag je in het jaar van aanschaf in één keer als kosten nemen. Vanaf € 450 schrijf je het af over de gebruiksduur. De grens geldt per bedrijfsmiddel, exclusief btw als je de btw kunt aftrekken.

Wat is het verschil tussen lineair en degressief afschrijven?

Lineair schrijf je elk jaar hetzelfde bedrag af. Degressief schrijf je een vast percentage af van de boekwaarde, zodat de afschrijving in de eerste jaren hoger is. Lineair is in het mkb het gebruikelijkst.

Moet ik elke maand afschrijven of één keer per jaar?

Per maand geeft een eerlijker maandresultaat, want de kosten van een machine vallen in de maanden waarin je haar gebruikt. Wie maandrapportages maakt, schrijft per maand af. Een kleine bv met alleen een jaarrekening kan per jaar afschrijven.

Bronnen

  1. Ondernemersplein, afschrijven
  2. Business.gov.nl, deducting costs from your tax return: depreciation
  3. Exact, features en prijzen Exact Online Boekhouden (gecontroleerd 16 november 2026)
  4. Wikipedia, Afschrijving
  5. Thred Layer, AI-agents op je bestaande boekhoudpakket

Lees verder

Waar Thred helpt

Thred Layer

Finance-agents boven op je bestaande boekhoudpakket. Jij bepaalt de regels, keurt het werk goed en pakt de uitzonderingen op. Geen migratie.

Finance, geregeld.

Plan een demo, of laat je nummer achter en we bellen je terug.

Plan een demo