Thred

Begroting vs liquiditeitsprognose: het verschil, naast elkaar, met een winstgevende maand zonder geld

Manoj Tutika · Gepubliceerd 17 november 2026 · Laatst gecontroleerd 17 november 2026

Werk je hier zelf aan? Praat met Mark, onze medeoprichter. We lossen het graag samen met je op.

Plan een demo

Wat is het verschil tussen een begroting en een liquiditeitsprognose?

Een begroting is in de praktijk een exploitatiebegroting: het plan voor omzet en kosten over een periode, meestal het boekjaar verdeeld over twaalf maanden. Omzet telt als je hem verdient en kosten als je ze maakt, ook als er nog geen geld is bewogen. Grote aankopen verdeel je via afschrijvingen over meerdere jaren. De uitkomst is winst of verlies.

Een liquiditeitsprognose voorspelt wanneer geld binnenkomt en weggaat. De KVK noemt het de betalingen die echt van je rekening of uit je kas gaan. Een machine van € 15.000 staat in de exploitatiebegroting als afschrijving, en in de liquiditeitsprognose als één betaling van € 15.000 in de maand dat je hem betaalt. Een aflossing op een lening is een uitgave, maar geen kostenpost.

Beide gebruiken grotendeels dezelfde gegevens, maar ze beantwoorden een andere vraag. De begroting vraagt of het bedrijfsmodel geld oplevert. De prognose vraagt of je op de dag dat ze vervallen de lonen, de leveranciers en de Belastingdienst kunt betalen.

Begroting en liquiditeitsprognose naast elkaar

Begroting en liquiditeitsprognose vergeleken
OnderwerpBegroting (exploitatie)Liquiditeitsprognose
VraagMaken we winst, en liggen we op koers?Hebben we op elke datum genoeg geld?
GrondslagOmzet als verdiend, kosten als gemaaktGeld als het binnenkomt of de bank verlaat
OmzetGefactureerd bedrag exclusief btwOntvangsten van klanten inclusief btw, op de verwachte betaaldatum
BtwNiet opgenomenIn ontvangsten en betalingen, plus de afdracht of teruggaaf per aangifte
LonenBrutoloon, werkgeverslasten en elke maand de reservering vakantiegeldNettolonen per maand, loonheffingen een maand later, vakantiegeld in één keer, meestal in mei of juni
InvesteringenAfschrijving over de levensduurHet volledige bedrag in de maand van betaling
LeningenAlleen renteOpname, rente en aflossing
HorizonHet boekjaar, per maand13 weken rollend voor het dagelijks beheer, 12 maanden voor planning
BijwerkenEén keer per jaar, soms een herzieningWekelijks of maandelijks met de werkelijke cijfers

Hoe kan een winstgevende maand een negatieve kasstroom hebben? Een voorbeeld

Een groothandel in Utrecht bereidt in oktober het drukste kwartaal van het jaar voor. Klanten betalen op 30 dagen, de bv doet per kwartaal btw-aangifte en de verhuur van het pand is vrijgesteld van btw.

Oktober 2026: begroting en liquiditeitsprognose van hetzelfde bedrijf (bedragen in euro)
RegelBegroting, winst en verliesLiquiditeitsprognose
Omzet gefactureerd in oktober60.000–
Ontvangsten van septemberfacturen, inclusief btw–43.560
Inkoopwaarde van de omzet−24.000–
Betalingen aan leveranciers voor voorraad voor november en december, inclusief btw–−31.460
Personeelskosten, inclusief reservering vakantiegeld−18.000–
Nettolonen oktober–−11.500
Loonheffingen over september–−5.200
Huur−3.500−10.500
Overige kosten−4.500−5.445
Btw-afdracht over het derde kwartaal–−9.800
Nieuwe orderpicker van € 12.000, afgeschreven in 5 jaar−200−14.520
Resultaat van de maandWinst 9.800Kasstroom −44.865

In de begroting is oktober een goede maand: € 9.800 winst, volgens plan. In de liquiditeitsprognose is het de slechtste maand van het jaar. Zes verschillen verklaren dat.

  1. Klanten betalen later dan je factureert. De € 60.000 van oktober komt in november binnen. In oktober ontvang je de kleinere septemberomzet, met btw.
  2. Voorraad betaal je voordat je hem verkoopt. Er gaat € 31.460 naar leveranciers voor de piek van november en december. De voorbelasting daarop krijg je pas terug via de aangifte over het vierde kwartaal, eind januari.
  3. Btw is geld, geen winst. De begroting kent geen btw, maar de € 9.800 over het derde kwartaal moet uiterlijk 31 oktober bij de Belastingdienst binnen zijn.
  4. Loonheffingen lopen een maand achter. De loonheffingen over september draag je in oktober af, op de datum uit je aangiftebrief. Het vakantiegeld dat je elke maand reserveert, gaat pas in mei of juni de deur uit.
  5. Huur per kwartaal vooruit. De begroting rekent € 3.500 per maand, maar € 10.500 gaat in één keer van de rekening.
  6. Investeringen raken de bank in één keer. De orderpicker kost nu € 14.520 inclusief btw, en in de winst-en-verliesrekening € 200 per maand.

Begon de bv oktober met € 30.000 op de bank, dan staat ze eind oktober € 14.865 rood. Zonder prognose is een geweigerde betaling aan een leverancier het eerste signaal. Met een prognose zie je het weken eerder en kun je met de bank praten over een kredietfaciliteit, de trage betalers van september nabellen of de inkoop spreiden.

Begroting, prognose, forecast: wat is wat?

  • Begroting is het plan waaraan je je vooraf committeert. Hij blijft staan, zodat je de werkelijkheid ertegen kunt meten. Hoe je dat maandelijks doet, staat in begroting vs realisatie.
  • Forecast is je actuele beste schatting van wat er gaat gebeuren. Je werkt hem bij als facturen, inkopen en betalingen binnenkomen. Je kunt de winst forecasten en de kasstroom.
  • Liquiditeitsprognose, of liquiditeitsbegroting, is de forecast van het banksaldo. Banken en de KVK gebruiken vaak het woord liquiditeitsbegroting voor de versie in een financieel plan of kredietaanvraag.

Een handige regel: de begroting vertelt waar je wilde uitkomen, de prognose waar je naartoe gaat.

Hoe houd je een liquiditeitsprognose betrouwbaar?

  1. Begin bij het banksaldo, niet bij de winst-en-verliesrekening.
  2. Voorspel ontvangsten op basis van het betaalgedrag per klant, niet op de vervaldatum. Betaalt een klant altijd twee weken te laat, reken dan zo.
  3. Zet elke vaste datum erin. Lonen, loonheffingen, btw, huur, aflossingen, vakantiegeld en de voorlopige aanslag vennootschapsbelasting.
  4. Vervang elke week de prognose door de werkelijke cijfers en schuif de horizon een week op. Een voorbeeld van die opzet staat in liquiditeitsprognose voorbeeld.
  5. Vergelijk prognose en werkelijkheid en pas de aanname aan die niet klopte, niet alleen het getal.

Stap 4 is het lastigst. Een prognose die met de hand wordt bijgewerkt, loopt achter zodra de eigenaar ervan druk is met de maandafsluiting.

Wat doen de agents van Thred met begroting en liquiditeit?

Thred is een team van AI-agents dat het dagelijkse werk van financeteams en accountantskantoren overneemt, in het boekhoudpakket dat je al gebruikt, zoals Exact Online of Moneybird. The Treasurer beheert je liquiditeit. Hij houdt de prognose actueel vanuit de live administratie: openstaande verkoopfacturen met het echte betaalgedrag per klant, openstaande inkoopfacturen, lonen, btw en aflossingen. The Analyst volgt resultaten en afwijkingen tegen de begroting. The Collector maakt van een tekort in de prognose dezelfde dag een bellijst, en The Payer plant betalingen aan leveranciers tegen de kaspositie. Dat werkt alleen op een administratie die bij is, en die houdt The Bookkeeper bij. Bekijk Thred Layer.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen een begroting en een liquiditeitsprognose?

Een begroting plant omzet en kosten per periode en meet winst: omzet telt als hij verdiend is, kosten als ze gemaakt zijn. Een liquiditeitsprognose voorspelt wanneer geld werkelijk binnenkomt en weggaat, inclusief btw, loonheffingen, investeringen en aflossingen.

Wat is het verschil tussen een exploitatiebegroting en een liquiditeitsbegroting?

De exploitatiebegroting laat de verwachte opbrengsten en kosten zien, met investeringen als afschrijving. De liquiditeitsbegroting laat de verwachte ontvangsten en uitgaven per maand zien, met investeringen, btw en aflossingen op het moment dat je ze betaalt.

Hoe kan een bedrijf winst maken en toch geldgebrek hebben?

Omdat winst omzet telt bij facturering en kosten als ze gemaakt worden, terwijl geld pas beweegt als klanten betalen en jij betaalt. Trage betalers, voorraad die je vooruit inkoopt, een btw-afdracht, vooruitbetaalde huur, vakantiegeld, aflossingen en investeringen kunnen allemaal kas kosten in een winstgevende maand.

Hoort btw in een liquiditeitsprognose?

Ja. Ontvangsten en betalingen neem je inclusief btw op, en de afdracht of teruggaaf zet je in de maand waarin de aangifte betaald moet zijn. Bij kwartaalaangifte is dat uiterlijk de laatste dag van de maand na het kwartaal.

Heb ik zowel een begroting als een liquiditeitsprognose nodig?

Ja, zodra je personeel, voorraad of klanten op rekening hebt. De begroting laat zien of het bedrijf geld verdient en dient als meetlat. De prognose laat zien of je op tijd kunt betalen. Geldproblemen zie je meestal weken eerder in de prognose dan in de winst-en-verliesrekening.

Hoe vaak werk je een liquiditeitsprognose bij?

Wekelijks voor een rollende prognose van 13 weken die je voor het dagelijks beheer gebruikt, en maandelijks voor een jaarprognose voor planning of financiering.

Bronnen

  1. KVK, Liquiditeitsbegroting
  2. KVK, Exploitatiebegroting
  3. Belastingdienst, Uiterste aangifte- en betaaldatums btw
  4. Belastingdienst, Loonheffingen aangeven en betalen
  5. Rijksoverheid, Hoe hoog is mijn vakantiegeld?

Lees verder

Waar Thred helpt

Finance leads

Voor finance leads die meer willen doen zonder extra mensen.

Finance, geregeld.

Plan een demo, of laat je nummer achter en we bellen je terug.

Plan een demo