Exact Online betaalbestand aanmaken en automatische incasso met SEPA-machtigingen
Manoj Tutika · Gepubliceerd 16 november 2026 · Laatst gecontroleerd 16 november 2026
Werk je hier zelf aan? Praat met Mark, onze medeoprichter. We lossen het graag samen met je op.
Hoe maak je een betaalbestand aan in Exact Online?
Je betaalt je leveranciers vanuit Exact Online door betalingen te verrichten. Exact maakt daar een SEPA-betaalbestand van, het XML-formaat dat Nederlandse banken pain.001 noemen, en stuurt het naar je bank of zet het klaar als download. Je autoriseert daarna in je bankomgeving. Zo hoef je geen enkele IBAN of factuurnummer over te typen.
- Controleer de openstaande inkoopfacturen. Elke factuur die je wilt betalen moet geboekt zijn, met de juiste vervaldatum en een leverancier met IBAN.
- Ga naar Financieel > Bank en kas > Betalingen > Betalingen selecteren. Je ziet de openstaande betalingen per vervaldatum.
- Selecteer de betalingen en klik op Verrichten. Meerdere betalingen worden gecombineerd in één bestand. Exact valideert de gegevens; bij fouten verschijnt een validatierapport en worden die betalingen niet verricht.
- Stuur het bestand naar de bank. Met een automatische uitwisseling via de bankkoppeling gaat het bestand vanzelf naar de bank. Volgens Exact kan dat met Rabobank en ING. Zonder die uitwisseling download je het bestand onder Financieel > Bank en kas > Betalingen > Bankbestanden en upload je het in je bankomgeving.
- Autoriseer de betaling bij je bank. Exact zet het bestand klaar, maar de handtekening blijft bij jou en je bank.
Een bankkoppeling stel je in onder Administratienaam > Instellingen > Bankkoppelingen. Voor buitenlandse betalingen vul je daar ook de BIC van je bank in, bij Geavanceerde opties.
Wat is het verschil tussen een betaalbestand en een incassobestand?
| Betaalbestand | Incassobestand | |
|---|---|---|
| Richting | Jij betaalt leveranciers | Jij int bij klanten |
| SEPA-formaat | pain.001 (overschrijving) | pain.008 (incasso) |
| Waar in Exact | Betalingen > Betalingen selecteren > Verrichten | Betalingen > Incasso selecteren > Verwerken |
| Vooraf nodig | IBAN van de leverancier | Incassant-ID, machtiging per klant, betalingsconditie Incasso |
| Na verwerking | Bankafschrift importeren en afletteren | Bankafschrift importeren en afletteren |
De SEPA-formaten zijn die van de banken. ABN AMRO accepteert bijvoorbeeld sinds 18 maart 2024 de nieuwere versies pain.001.001.09 en pain.008.001.08, naast de oudere versies. Exact maakt het bestand voor je aan, dus het formaat merk je alleen als de bank een bestand weigert.
Hoe stel je automatische incasso in?
Incasso vraagt meer voorbereiding, omdat je geld van een ander zijn rekening haalt.
- Vraag een incassant-ID aan bij je bank. Vul die in onder Administratienaam > Instellingen > Algemeen, in de sectie Financieel.
- Vraag je klant om een machtiging. Zonder getekende machtiging mag je niet incasseren.
- Leg de machtiging vast. Ga naar Financieel > Bank en kas > Betalingen > Machtigingen en klik op Nieuw, of op Importeren voor een lijst. Kies Type en Betalingstype; die bepalen welk bankbestand Exact later maakt. Koppel de machtiging aan de relatie en de bankrekening van de klant.
- Maak een betalingsconditie met Incasso. Onder Administratienaam > Stamgegevens > Relaties > Betalingscondities kies je Incasso als betalingswijze. Koppel de conditie aan de klant in de sectie Debiteur.
- Pas je factuurlay-out aan. Zet op de verkoopfactuur dat je het bedrag via incasso int. Exact noemt dit wettelijk verplicht, omdat je de klant vooraf moet informeren.
Hoe verwerk je de incasso?
- Ga naar Financieel > Bank en kas > Betalingen > Incasso selecteren.
- Pas zo nodig de betalingsdatum aan via de hyperlink in de kolom Betalingsdatum, of wijzig gegevens voor meerdere incasso's met Toekennen.
- Selecteer de betalingen en klik op Verwerken. Exact valideert en maakt tot vier bestanden, afhankelijk van de machtigingen: eenmalige en doorlopende, standaard en zakelijke Europese incasso.
- Stuur de bestanden naar de bank via de bankkoppeling, of download ze onder Bankbestanden.
Welke machtiging heb je nodig?
Volgens de Betaalvereniging kan de betaler bij de standaard Europese incasso binnen 8 weken zonder opgaaf van reden terugboeken. Bij een incasso zonder geldige machtiging kan hij tot 13 maanden later bezwaar maken. De zakelijke Europese incasso kent geen terugboekrecht, maar is alleen voor betalingen tussen bedrijven, en de klant moet de machtiging bij zijn eigen bank registreren.
Een machtiging kun je in Exact niet meer wijzigen na de eerste incasso. Verandert het rekeningnummer van een klant, dan verwijder je de oude machtiging en maak je een nieuwe.
Hoe letter je af nadat de bank het bestand heeft verwerkt?
Een betaal- of incassobestand is pas de helft van het werk. De boeking volgt uit het bankafschrift. Importeert je bankkoppeling de afschriften niet automatisch, dan ga je naar Financieel > Bank en kas > Afschriften > Import, kies je de bankkoppeling en het bestand, en klik je op Importeren.
Bij een batchbetaling geeft Exact elke batch een uniek referentienummer. De bank stuurt dat nummer terug in het afschrift, en Exact lettert de afschrijving van bijvoorbeeld € 18.420,55 daarmee automatisch af tegen de 14 inkoopfacturen in die batch. Wijzig je de batch na verzending, dan maakt Exact een nieuw referentienummer en breekt die koppeling. Verwijder in dat geval de batch onder Financieel > Bank en kas > Betalingen > Betalingsbatches en maak een nieuwe.
Bij incasso komen stornering en weigering terug als losse regels. Die letter je af tegen de oorspronkelijke factuur, zodat de post weer openstaat en je klant een herinnering krijgt. Meer over de afletterstap lees je in automatisch afletteren in Exact Online.
Wat gaat er vaak mis?
- Een creditnota in de batch. Exact vraagt je die eerst te verzamelen met een factuur van gelijke of hogere waarde, via Verzamelen op de pagina Betalingen selecteren.
- Een bestand twee keer naar de bank. Heropen een betaling alleen als je zeker weet dat de bank het eerste bestand niet heeft verwerkt.
- Een machtiging zonder conditie. Zonder betalingsconditie Incasso verschijnt de factuur niet bij Incasso selecteren.
Wat doen de agents van Thred met betalen en incasseren?
Bij Thred beheert The Payer je crediteuren. Hij zet elke week de betaalrun klaar op basis van vervaldatum, kortingstermijn en je liquiditeit, en controleert vooraf op dubbele facturen, gewijzigde IBAN's en bedragen die buiten het patroon vallen. Jij keurt de run goed en autoriseert bij de bank. Meer over die keten lees je in procure to pay automatiseren.
The Collector beheert je debiteuren: welke klanten op incasso kunnen, welke machtigingen ontbreken, en wat er gebeurt na een stornering. The Bookkeeper lettert de afschriften af zodra de bank ze terugstuurt, ook als een batch niet een-op-een aansluit. The Treasurer laat zien wat de betaalrun met je saldo doet voordat je hem verstuurt. The Accountant, The Analyst, The Connector en The CFO zorgen dat de cijfers erachter kloppen, van btw tot maandrapportage.
Alles gebeurt in Exact Online, binnen jouw regels: boven je limiet vraagt de agent het eerst. Bekijk Thred voor financeteams.
Veelgestelde vragen
Hoe maak je een betaalbestand aan in Exact Online?
Ga naar Financieel > Bank en kas > Betalingen > Betalingen selecteren, selecteer de betalingen en klik op Verrichten. Meerdere betalingen komen in één betaalbestand. Met een automatische bankkoppeling gaat het bestand naar de bank; anders download je het onder Financieel > Bank en kas > Betalingen > Bankbestanden.
Hoe verwijder of herstel je een betaalbestand in Exact Online?
Heropen de betaling onder Betalingen selecteren met het filter Status op Verricht, en klik op Heropenen. Hoort de betaling bij een batch, verwijder dan eerst de batch onder Financieel > Bank en kas > Betalingen > Betalingsbatches. Controleer altijd of de bank het oude bestand al heeft verwerkt.
Hoe stel je automatische incasso in Exact Online in?
Vraag bij je bank een incassant-ID aan en vul die in onder Administratienaam > Instellingen > Algemeen. Leg per klant een machtiging vast onder Financieel > Bank en kas > Betalingen > Machtigingen, maak een betalingsconditie met betalingswijze Incasso en koppel die aan de klant. Zet op de factuur dat je incasseert.
Wat is het verschil tussen een standaard en een zakelijke incasso?
Bij de standaard Europese incasso kan de betaler binnen 8 weken zonder opgaaf van reden terugboeken. Bij de zakelijke Europese incasso kan dat niet; die is alleen voor betalingen tussen bedrijven, en de betaler registreert de machtiging bij zijn eigen bank.
Kun je een machtiging wijzigen in Exact Online?
Niet meer na de eerste incasso. Verandert bijvoorbeeld het rekeningnummer van de klant, dan verwijder je de machtiging en maak je een nieuwe aan. Verwijderen kan alleen als de machtiging niet meer aan een relatie gekoppeld is.
Hoe letter je een batchbetaling af in Exact Online?
Exact geeft elke batch een uniek referentienummer. Na het importeren van het bankafschrift gebruikt Exact die referentie om de afschrijving automatisch af te letteren tegen de facturen in de batch. Wijzig een batch daarom niet meer nadat je hem naar de bank hebt gestuurd.
Bronnen
- Exact Support, betalingen uitvoeren met een Europese overschrijving
- Exact Support, betalingen verrichten en heropenen
- Exact Support, batchbetalingen aanmaken en afletteren
- Exact Support, betalingen incasseren met Europese incasso
- Exact Support, betalingsmachtigingen aanmaken, bewerken en verwijderen
- Betaalvereniging Nederland, Europese incasso
- ABN AMRO, SEPA downloads en bestandsformaten
Lees verder
- Bankmutaties automatisch afletteren in Exact Online
- Procure to pay automatiseren: van inkoopfactuur tot betaling
- Debiteurenbeheer automatiseren: herinneren, opvolgen en afspraken bewaken
- Afletteren
- Crediteurenadministratie
Waar Thred helpt
Finance-agents boven op je bestaande boekhoudpakket. Jij bepaalt de regels, keurt het werk goed en pakt de uitzonderingen op. Geen migratie.
